Màu sắc và vật liệu cho bếp theo ngũ hành: tủ gỗ, mặt đá, inox, gạch ốp chọn sao cho hợp mà bền
Trả lời ngắn: theo ngũ hành, bếp thuộc Hỏa nên hay được khuyên dùng màu của Mộc (xanh lá, gỗ) để "sinh" Hỏa, màu của Thổ (be, vàng đất, nâu nhạt) để Hỏa "sinh" ra, và dùng vừa phải màu đỏ cam của chính Hỏa; tránh mảng lớn màu đen, xanh dương đậm (Thủy) ngay quanh bếp. Nhưng tủ bếp còn phải chịu nước, dầu, nhiệt hằng ngày, nên chất liệu và độ dễ lau quan trọng hơn màu: thùng tủ dưới chậu chịu ẩm, mặt bàn chịu nhiệt, gạch ốp tường sau bếp dễ lau.
Chọn màu tủ bếp là chuyện vui nhất khi làm bếp, và cũng là chỗ phong thủy có nhiều lời khuyên nhất. Nhưng cái bếp đẹp mà ba năm sau cánh tủ phồng nước, mặt bàn ố vàng, ron gạch đen kịt thì chẳng ai còn nhớ nó hợp mệnh gì.
Bài này đi qua gợi ý màu theo ngũ hành, rồi tới từng vật liệu: thùng tủ, cánh tủ, mặt bàn, gạch ốp, sàn, với ưu nhược điểm thực tế.
Bếp thuộc hành gì và vì sao chọn màu theo đó
Bếp lửa là Hỏa. Theo vòng tương sinh, Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh Thổ; theo vòng tương khắc, Thủy khắc Hỏa. Từ đó, phong thủy khuyên dùng màu thuộc Mộc và Thổ cho bếp, hạn chế màu thuộc Thủy.
Đây là cách xét theo bếp, khác với cách chọn màu theo mệnh chủ nhà. Hai cách đôi khi mâu thuẫn: người mệnh Thủy thích màu xanh dương, nhưng bếp lại kiêng xanh dương. Thường người ta dùng màu hợp bếp cho mảng lớn quanh bếp, và màu hợp mệnh cho chi tiết nhỏ.
Bảng màu tham khảo cho bếp
| Hành | Màu | Dùng trong bếp |
|---|---|---|
| Mộc | Xanh lá, xanh rêu, màu gỗ | Cánh tủ, kệ mở, cây xanh, thớt gỗ |
| Thổ | Be, kem, vàng đất, nâu nhạt, gạch nung | Mặt bàn, gạch sàn, tường |
| Hỏa | Đỏ, cam, hồng | Điểm nhấn nhỏ: nồi, ghế, hoa |
| Kim | Trắng, xám nhạt, ánh kim | Tủ trắng, tay nắm, inox |
| Thủy | Đen, xanh dương đậm | Hạn chế mảng lớn quanh bếp |
Màu trắng thuộc Kim, bị Hỏa khắc, nhưng tủ trắng vẫn rất phổ biến vì sáng sủa, dễ phối. Nhiều người dùng tủ trắng kèm mặt bàn tông be và kệ gỗ để cân lại.
Thùng tủ: chịu ẩm là ưu tiên số một
Thùng tủ dưới chậu rửa chịu nước nhiều nhất. Vật liệu thường gặp: gỗ công nghiệp lõi xanh chống ẩm, nhựa PVC, nhựa composite, inox. Lõi gỗ công nghiệp thường dễ phồng khi nước thấm qua cạnh không dán kín.
Thùng tủ dưới chậu nên chọn loại chịu nước tốt nhất trong ngân sách, cạnh dán kín, có khay hứng nước dưới xi phông. Đây là chỗ đáng chi tiền hơn cả cánh tủ.
Cánh tủ: màu và bề mặt
Cánh tủ phủ melamine, laminate, acrylic hay sơn đều có thể làm màu gỗ, xanh, be, trắng. Bề mặt bóng dễ lộ vân tay và vết trầy, bề mặt mờ dễ chịu mắt nhưng phải lau kỹ hơn khi bám dầu.
Màu gỗ sáng, xanh xám, be là lựa chọn "an toàn" về phong thủy và dễ phối. Nếu thích xanh dương, đặt ở tủ xa khu bếp, như tủ đựng đồ khô hoặc đảo.
Mặt bàn bếp
- Đá granite tự nhiên: cứng, chịu nhiệt tốt, có vân tự nhiên; cần chọn tấm ít vết rạn, có thể phải xử lý chống thấm định kỳ theo khuyến cáo nhà cung cấp.
- Đá nhân tạo gốc thạch anh: đều màu, ít thấm, nhưng không nên đặt nồi quá nóng trực tiếp lên mặt.
- Inox: chịu nước, dễ vệ sinh, dễ trầy xước nhỏ, hợp bếp nấu nhiều.
- Gỗ tự nhiên: ấm, đẹp, cần dầu bảo dưỡng và tránh nước đọng.
Theo ngũ hành, đá thuộc Thổ, hợp với bếp Hỏa theo vòng sinh. Mặt đá màu be, kem, vàng nhạt vừa hợp ý vừa đỡ lộ vết bẩn hơn mặt đen bóng.
Gạch ốp tường sau bếp
Tường sau bếp và chậu bị bắn dầu, nước liên tục. Gạch men bóng, kính cường lực hay tấm ốp liền khối dễ lau hơn gạch mờ nhiều ron.
Ron gạch là chỗ bẩn nhanh nhất. Gạch khổ lớn ít ron hơn, ron dùng loại chống bám bẩn, màu xám nhạt hoặc be thay vì trắng tinh. Kính ốp bếp phải là kính cường lực và giữ khoảng cách an toàn với ngọn lửa theo hướng dẫn thi công.
Sàn bếp
Sàn bếp cần chống trơn. Gạch men bóng đẹp nhưng trơn khi dính nước, dầu. Nên chọn gạch có độ nhám, hoặc trải thảm chống trượt trước chậu và bếp.
Gạch màu đất nung, be, xám ấm thuộc Thổ, hợp ý và ít lộ vết bẩn. Sàn gỗ trong bếp đẹp nhưng sợ nước, chỉ nên dùng khi nhà nấu ít và chịu khó lau khô.
Inox và kim loại trong bếp
Kim loại thuộc Kim, bị Hỏa khắc theo vòng ngũ hành, nhưng bếp nào cũng có nồi, chậu, máy hút mùi bằng kim loại. Không ai kiêng được hoàn toàn và cũng không cần kiêng.
Có thể cân lại bằng cách để mảng kim loại lớn (máy hút mùi, chậu inox) đi cùng mặt bàn tông Thổ và chút gỗ, cây xanh xung quanh.
Màu đỏ trong bếp: dùng vừa phải
Màu đỏ thuộc Hỏa, cùng hành với bếp. Có quan niệm bếp quá nhiều đỏ là "hỏa vượng", gây nóng nảy. Về cảm giác, bếp đỏ chói nhìn lâu dễ mệt, bám dầu dễ lộ.
Dùng đỏ cho điểm nhấn nhỏ: một bộ nồi, ghế quầy, chậu hoa. Như vậy vừa có sắc ấm vừa không nặng mắt.
Chọn theo mệnh chủ nhà ở chi tiết
Sau khi chọn tông chính theo bếp, chủ nhà có thể đưa màu hợp mệnh mình vào chi tiết: tay nắm, khăn bếp, bát đĩa, hoa. Đổi chi tiết dễ và rẻ hơn đổi cả dãy tủ, lại không phá tổng thể.
Ba phương án phối màu dễ áp dụng
- Gỗ sồi sáng cho cánh tủ dưới, trắng ngà cho tủ trên, mặt đá be: ấm, sáng, hợp bếp Hỏa theo vòng Mộc sinh Hỏa sinh Thổ.
- Xanh rêu hoặc xanh xám cho tủ dưới, kệ gỗ mở phía trên, mặt bàn trắng kem: tươi, hợp nhà có nhiều cây.
- Trắng toàn bộ, điểm nhấn gỗ ở kệ và ghế quầy, gạch sàn màu đất nung: sạch sẽ, dễ bán lại nhà vì hợp nhiều người.
Cả ba đều tránh mảng lớn màu tối quanh bếp, dễ lau và không lỗi mốt nhanh. Trước khi quyết, xin mẫu cánh tủ thật, đặt dưới ánh sáng bếp nhà mình vào buổi sáng và buổi tối để xem màu thật.
Bếp nhỏ, bếp tối: màu giúp được gì
Bếp nhỏ hoặc thiếu nắng nên dùng tông sáng cho tủ trên và tường, tủ dưới có thể đậm hơn một bậc để "neo" không gian. Mặt bàn sáng phản chiếu đèn dưới tủ, làm khu thao tác sáng hẳn.
Tránh tủ trên màu tối kịch trần trong bếp nhỏ: cảm giác đè nặng, đúng điều phong thủy hay chê là bếp "tối, bí". Kệ mở thay cho một vài tủ trên cũng giúp bếp thoáng mắt hơn.
Vệ sinh quyết định màu còn đẹp bao lâu
Tủ trắng bóng, mặt đá đen bóng, ron trắng là ba thứ đẹp lúc mới nhưng đòi lau nhiều nhất. Gia đình nấu nhiều món chiên xào nên ưu tiên tông trung tính, bề mặt dễ lau, ít ron.
Lau mặt bàn sau mỗi bữa, lau cánh tủ gần bếp mỗi tuần, chà ron mỗi tháng là đủ để bếp giữ màu.
Một điểm xanh cho góc bếp
Mộc trong bếp không nhất thiết là cánh tủ màu xanh. Một kệ gỗ mở, một chậu rau thơm, một tấm thớt gỗ treo tường đã đủ tạo cảm giác ấm và tươi.
Ai muốn thêm một món đá màu xanh lá làm điểm nhấn cho kệ phòng ăn có thể xem các mẫu ngọc phỉ thúy tại thegioiphongthuy.com; đặt ở kệ xa bếp để không bám dầu.